لینوکس (Linux)
نام لینوکس «Linux» از “Linux kernel” برگرفته شده است. که در سال 1991 توسط لینوس توروالدز آغاز گردید. منافع و کتابخانه های سیستم از سیستم عامل GNU می آیند که در سال 1983 توسط ریچارد استالمن آغاز شد . مشارکت و مداخلۀ GNU دلیل نام حاصلۀ Linux / GNU است. لینوکس که در زمنیۀ کاربردش در سرورها بسیار مشهور است ، توسط ادغاماتی نظیر Dell ، هولت پاکارد، Sun Micro system , Red Hat, Oracle corporation, Novel, IBM حمایت می شود. Linux به عنوان یک سیتسم عامل برای میزان وسیعی از سخت افزارهای کامپیوتری به کار می رود، نظیر کامپیوترهای Desktop ، ابر کامپیوترها ، سیستم های بازی ویدئویی نظیر پلی استیشن 2 و پلی استیشن 3 ، بازیهای arcade متعدد و دستگاههای تعبیه شده نظیر تلفن های همراه و ردیاب ها.
تاریخچه
سیستم عامل UNIX در دهۀ 1960 پر بار شد وگسترش یافت و برای اولین بار در سال 1970 به بازار آمد .موجودیت وسیع و قابلیت جابجایی آن بدین معنا بود که مورد توجه قرار گرفته وتوسط موسسات دانشگاهی ، تجارتخانه ها و غیره با طرح خود که بر تولید گران سیستم های دیگر اثر می گذاشت کپی و اصلاح شد.
ریچارد استالمن ، بنیانگذار طرح GNU ، که در سال 1984 آغاز به کار کرد ، هدف ایجاد یک سیستم نرم افزار کاملاً سازگار با NUIX را داشت که بطور کل از نرم افزار رایگان را داشت. در سال 1985 ریچارد استالمن بنیاد نرم افزار رایگان را بنا کرد و گواهینامۀ همگانی GNU ، را توسعه داد.( GNU GPL) بسیاری از برنامه های مورد نیاز در یک OS (نظیر کتابخانه ها ، همکاران ، ویرایشگرهای متنی ، یک UNIX Shell و یک سیستم پنجره ای ) در اوایل دهۀ 1990 کامل شدند ، گرچه عناصر سطح پایین نظیر device driver ها Daemon ها و kernel جایگاه نا تمام بودند. لینوس تور والذر گفته است که اگر kernel GNU در آن زمان موجود بود (1991) او تصمیم به نوشتن برنامۀ خود را اتخاذ نمی کرد.
MINIX
لینوس تور والذر ، خالق kernel Linux بود. MINIX یک سیستم مشابه Linux هدف استفادۀ دانشگاهی ایجاد شد، توسط آندرو. اس . تاننباوم در سال 1987 وارد بازار شد. در حالیکه رمز منبع برای سیستم موجود بود، اما اصلاح و توزیع مجدد آن با محدودیت روبرو بود. (که امروز این گونه نیست) . به علاوه ، طرح 16 بیتی MINIX به طور مناسب برای طرح 32 بیتی ساختار Intel 386 بسیار ارزان و عمومی برای کامپیوترهای شخصی اتخاذ نگردید. در سال 1991، تور والذر آغاز به کار برروی یک جایگزین غیر تجاری برای MINIX کرد. در حالیکه در دانشگاه هلسینکی حضور می یافت. درنهایت این عمل به Linux kernel ختم شد. در سال 1992، تاننباوم مقاله ای را به Usenet ارسال کرد که ادعا داشت Linux منسوخ است. در این مقاله ، وی از سیستم مذکور به جهت طرح یکپارچه آن و وابستگی و نزدیکی بسیارش به ساختار x86 آن انتقاد کرد و بنابراین چنانچه وی آنرا غیر قابل جابجایی یافت ،«یک اشتباه اساسی» نامید. او بیان کرد که افرادی که یک سیستم عامل مدرن می خواهند باید دنبال سیستمی باشند که بر اساس الگوی micro kernel است. این نامه پاسخ تور والذر و کن تامسون یکی از بنیانگذاران UNIX را می طلبید که سبب مذاکره ای معروف در مورد طرحهای micro kernel و monolithic kernel شد. Linux در ابتدا به فضای کاربردی MINIX وابسته بود. با رمزی از سیستم رایگان و موجود GNU ، این بسیار مزیت داشت اگر می شد آنرا با یک OS تازه وارد استفاده کرد. رمزی که تحت اختیار GNU GPL مجاز می شد را می توان در طرحهای دیگر تا زمانی به کاربرد که آنها هم تحت همان مجوز مطابق عرضه شده باشند . برای ایجاد یک Linux Kernel مطابق با اجزای طرح GUN ، تور والذر یک سوییچ را از گواهی اصلی خود ایجاد کرد که از توزیع مجدد تجاری آن جلوگیری می نمود به GNU GPL بود. توسعه گران Linux و GNU بر روی ادغام اجزای GNU با Linux کار کردند تا یک سیستم عامل کاملاً عملکردی و آزاد را ایجاد کنند.
ادراک تجاری و عمودی
امروزه Linux در حوزه های بیشماری کاربرد دارد، از سیستم های تعبیه شده گرفته تا ابر کامپیوترها و فضایی را در install ها . برقراری های سرور با تجهیزات کاربرد عمومی LAMP ایمن کرده است. تور والذر به هدایت توسعه Kernel ادامه می دهد . استالمن رئیس بنیاد نرم افزار رایگان است که سپس از اجزای GNU حمایت می کند در خاتمه، افراد و ادغامات اجزای شخص ثالث غیر GNU را توسعه می دهند این اجزای شخص ثالث ، مشمول یک میزان وسیع کار می شوند و بسیاری از آنها مقیاس ها و نمونه های Kernel و کاربردهای کاربران و کتابخانه ها را در بر دارند. فروشندگان و جامعه Linux Kernel ، اجزای GNU و اجزای غیر GNU را با نرم افزار مدیریت بسته بندی مضاعف به صورت توزیعات Linux ترکیب و توزیع می کنند.
طرح
Linux یک سیستم عامل مشابه UNIX است و قسمت عمدۀ طرحش را از اصول برقرار شده در UNIX در طول دهۀ 1970 و 1980 اقتباس می کند.Linux از یک Kernel یکپارچه و Linux Kernel استفاده می کند که کنترل پردازش ، شبکه سازی و دستیابی های سیستم فایلی و جانبی را به عهده دارد. Device driver ها مستقیماً با kernel آمیخته شده اند. بیشتر عملکرد سطح بالاتر Linux توسط طرحهایی مجزای فراهم شده است که با kernel سطح مشترک دارند. Gnu user land یک بخش مهم بیشتر سیستهای Linux است کهUNIX tool, shell هایی را فراهم می کند که بسیاری از امور سیستم عامل اصلی را انجام می دهند. از همه مهمتر این ابزار یک سیستم Linux را با سطح مشترک کاربر گرافیکی شکل می دهند که می تواند مورداستفاده قرار بگیرد و معمولاً در سیستم ویندوز عمل می کند.
توسعه
تفاوت نخست بین Linux و بسیاری از سیستم های عامل همزمان و معاصر عمودی دیگر این است که Linux kernel و اجزای دیگر نرم افزار منبع رایگان و آزاد هستند.Linux تنها سیستم عاملی نیست که این شرایط را دارد،گرچه معروف ترین و پر کاربرد ترین نوع است. برخی از گواهی های نرم افزاری منبع آزاد و رایگان بر اساس اصل copy left هستند، یک نوع عمل متقابل : هر اثری که از یک بخش copy left نرم افزار اتخاذ می شود هم باید خود copy left باشد. معروف ترین و رایج ترین گواهی نرم افزاری آزاد ، GNU GPL برای Linux Kernel و بسیاری از اجزای طرح GNU به کار می رود. Linux به عنوان یک سیستم عامل که تحت رقابت با سیستم های عامل اصلی است ، نمی تواند بر یک مزیت انحصاری متکی باشد، برای این کهLinux برای کاربران راحت باشد، هدف قابلیت عملکرد بینابین با سیستم های دیگر و استانداردهای محاسباتی ایجاد شده را دارد. سیستم های Linux هر جا که ممکن باشد الحاق استانداردهای POSIX ،SUS ،ISO، ANSI می شوند، گرچه تا به امروز تنها یک توزیع POSIX.1 ,Linux مجاز شده که Linux –FT است.
طرحهای نرم افزاری رایگان گر چه به صورتی همکارانه توسعه یافتند اما اغلب به طور مستقل از هم ایجاد شده اند . با این وجود با این امر که مجوزهای نرم افزاری به طور صریح توزیع را مجاز می کنند، این امر برای طرحهای وسیعتر اساسی را ایجاد می کند که نرم افزار ایجاد شده توسط طرح های مستقل را جمع آوری کرده و آن را یکباره به شکل توزیع Linux موجود می سازد.
یک توزیع Linux که عموماً “distro” نامیده می شود، طرحی است که بر جمع آوری دور دست نرم افزاری بر اساس Linux مدیریت و برقراری یک سیستم عامل Linux را تسهیل می کند. توزیعات توسط افراد ، تیمهای loose- knit ، سازمانهای داوطلبانه و نمایندگیهای تجاری حفظ می شوند . آنها شامل نرم افزار سیستم و نرم افزار کاربرد به صورت بسته بندی هایی می شوند ، و نرم افزار مخصوص توزیع برای برقراری اولیۀ سیستم و پیکره بندی و همچنین upgrade ها و برقراری های بسته بندی بعدی. یک توزیع مسئول پیکره بندی ناقص سیستم های Linux نصب شده ، امنیت سیستم و به طور عمومی تر ، ادغام و هماهنگی بسته های نرم افزاری مختلف به طور منسجم است.
کپی رایت و نام گذاری
Linux kernel و بیشتر نرم افزارهای GNU توسط نسخۀ 2 مجوز عمومی GNU)GPL) مجاز می شوند. GPL نیاز بدین دارد که هر کسی که Linux kernel را توزیع می کند باید کد منبع (هر گونه اصلاحیه) موجود را برای گیرنده توسط همان مورد ایجاد کند. در سال 1997، لینوکس تور والذر گفت: “ایجاد Linux Gpld کاملاً بهترین کاری بود که تاکنون انجام داده ام” . اجزای کلیدی دیگر یک سیستم Linux ممکن است از مجوزهای دیگر استفاده کنند؛ بسیاری از کتابخانه ها از مجوز عمومی GNU lesser – LPGL استفاده می کنند، یک گونه مجاز تر دیگر از GPL و سیستم ویندوز از مجوز MIT استفاده می کند. تور والذر عموماً گفته که وی Linux kernel را به نسخه 3 GPL که در اواسط سال 2007 به بازار آمد تعویض نمی کنم ، و به طور خاص مفادی را در مجوز جدید بیان کرد که از کاربرد نرم افزار در مدیریت حقوق دیجیتالی جلوگیری می کند.
یک تحقیق Red Hat Linux 7.1 در سال 2001 پی برد که این توزیع شامل 30 میلیون خط مبدأ رموز می شد این تحقیق
با استفاده از الگوی هزینۀ ساختاری برآورد کرد که این توزیع نیاز به حدود 8 هزار سال زمان توسعه دارد.
بر طبق تحقیق اگر تمام این نرم افزار توسط اهداف اولویتی مرسوم توسعه یافته بود، حدود1.08 میلیون دلار (در سال 2000 دلار امریکا ) برای توسعه در ایالات متحده هزینه لازم داشت. بیشتر کد (71%) در زبان برنامه ریزی c نوشته شد، اما بسیاری از زبانهای دیگر هم شامل
c++ ، Perl، Fortran، python و زبانهای خطی متعدد shell مورد استفاده قرار گرفتند. اندکی پس از آن نیمی از تمام خطوط کدها ، توسط GPL مجوز داشتند. خود Linux Kernel 2/4 میلیون خط کد یا 8% کل را دارا بود.
در یک تحقیق بعد ، همان تحلیل برای نسخۀ 4.0 Debian GNU/Linux صورت گرفت. این برآورد شامل بیش از 283 خط مبدأ کد بود و تحقیق برآورد کرد که توسعۀ آن توسط موارد مرسوم 4/5 بیلیون یورو هزینه خواهد داشت. در امریکا ،نام Linux یک نام تجاری ثبت شده برای Linus torvalds است. در ابتدا، هیچکس آنرا ثبت نکرد اما در 15 آگوست سال 1994 ، ویلیام آر دلار کروس . جی آ . برای آن فایل بندی کرد و سپس از توزیع کنندگان Linux تقاضای حق الامتیاز کرد در سال 1996، تور والذر برخی دیگر از سازمانهای تحت تأثیر وی را برای نام تجاری تعیین شده برای تور والذر متهم کردند و در سال 1997، آن مسئله خاتمه یافت .مجوز این علامت تجاری از آن پس در دست موسسۀ Linux Mark بوده است. تور والذر بیان کرده که وی این نام را تنها به آن جهت علامت تجاری کرد که کس دیگری نتواند از آن استفاده کند، اما در سال 2005 توسط قانون نام تجاری ایالات متحده برای اتخاذ سنجش های فعال جهت تقویت نام تجاری محدود شد. در نتیجه ، LMI نامه هایی رابه فروشندگان توزیع ارسال کرد که از آنها درخواست نمود یک حق الزحمه برای استفاده از این نام بپردازد و تعدادی از شرکتها موافقت کرده اند.
GNU / Linux
بنیاد نرم افزاری رایگان توزیعات Linux را وارسی می کند که از نرم افزار GNU بعنوان یک گونۀ GNU استفاده می کنند و می خواهند که به چنین سیستمهایی به عنوان GNU / Linux یا یک سیستم GNU براساس Linux ارجاع شود. با این وجود، رسانه و جمعیت به حدود وسیعی به این خانوادۀ سیستم های عامل به سادگی Linux اطلاق می کنند. در حالیکه برخی از توزیع گران یک نقطۀ کاربرد شکل متراکم را ایجاد می نمایند، از همه برجسته تر Debian با توزیع GNU / Linux Debian ، کاربرد این مورد خارج از جامعۀ مشتاق محدود است. تمایز بین Linux kernel و توزیعات بر اساس آن بعلاوۀ سیستم GNU یک مبدأ سر در گمی برای بسیاری از تازه واردان است و نامگذاری بصورت مباحثه ای باقی می ماند.
